Chùa Tiêu Dao Bát Tràng: Ngôi Chùa Gốm Sứ Độc Đáo

Chùa Tiêu Dao Bát Tràng thuộc thôn Giang Cao, xã Bát Tràng, huyện Gia Lâm, là ngôi chùa cổ được trùng tu bằng gốm sứ, tạo nên công trình độc đáo thể hiện tinh hoa văn hóa làng nghề hòa quyện cùng văn hóa tâm linh.

Chùa Tiêu Dao Bát Tràng – Nơi Gốm Sứ Ghi Dấu Tinh Hoa

Trước năm 1945, Chùa Tiêu Dao Bát Tràng là nơi hoạt động của nhiều cán bộ cách mạng và cất giấu tài liệu mật. Chính tại đây, bài hát “Tiến quân ca” của nhạc sĩ Văn Cao đã được truyền bá rộng rãi. Năm 2011, khi thầy Thích Bảo Đức về trụ trì, ông cùng các Phật tử trong làng tiến hành trùng tu, đưa tinh hoa làng gốm vào kiến trúc tâm linh để tạo bản sắc riêng cho ngôi chùa.

Các nghệ nhân làng gốm Bát Tràng đã dồn tâm huyết tạo ra những sản phẩm gốm độc đáo như lư hương phục cổ thời Nguyễn hay các bức tượng thờ. Từ đầu đao mái chùa, hoành phi câu đối, ban thờ đến các cột trang trí đều được làm bằng gốm sứ.

Đặc biệt tại Chùa Tiêu Dao Bát Tràng, tất cả các pho tượng trong nhà thờ Tổ, nhà thờ Mẫu, nhà thờ Thập Bát La Hán và động Sơn Trang đều được gốm sứ hóa bởi bàn tay nghệ nhân làng nghề. Những bức tượng độc nhất vô nhị tạo nên nét văn hóa truyền thống đặc sắc tại làng gốm sứ duy nhất miền Bắc.

Từ giữa sân chùa nhìn vào gian chính điện tòa tam bảo, bức tranh Om Mani ghép từ mảnh gốm sứ nhiều màu sắc là tác phẩm độc bản. Bức tranh kích thước khoảng 2×2 m nằm trên bậc thềm ốp gốm sứ xanh lục.

Tại chính điện nổi bật hai pho tượng Hộ Pháp đúc nguyên khối gốm sứ, cao 2,5 m với đường nét tinh xảo, hoàn thiện sau hơn một năm. Hai gian thờ Thập Bát La Hán trưng bày 18 bức tượng trên nền tranh mây núi trải dài khoảng 60 m2, với tượng, tranh tường và viền ban thờ đều làm từ gốm sứ.

Phía sau chính điện là nhà thờ Tổ với bốn bức tượng gốm hình rồng thời Lê đặt trước cửa. Bên trong có 9 pho tượng gốm, trong đó tượng Phật Hoàng Trần Nhân Tông ở giữa. Trên ban thờ còn có hai lọ bách phúc bằng gốm sứ do người dân Bát Tràng dâng tặng.

Không gian sân chùa được chăm chút tỉ mỉ với các tiểu cảnh gắn liền Phật giáo và nghề gốm truyền thống, đặc biệt là cảnh sinh hoạt của các cao nhân đắc đạo. Nhờ những chi tiết độc đáo, Chùa Tiêu Dao Bát Tràng được xem là “bảo tàng của làng nghề”, nơi du khách cảm nhận nét đẹp thanh tịnh của nghề truyền thống.